Nadciśnienie tętnicze — przegląd
Co to jest
Nadciśnienie tętnicze to przewlekły stan, w którym ciśnienie krwi w tętnicach jest trwale podwyższone. Rozwija się latami, często bez żadnych objawów (“cichy niszczyciel”) — niszczy serce i naczynia od środka i jest jedną z głównych przyczyn udarów mózgu, zawałów serca i niewydolności serca.
Wartości: za nadciśnienie uznaje się średnie ciśnienie ≥ 130/80 mmHg (pomiar rano i wieczorem przez dwa dni pod rząd, u osób po 50. r.ż. — co miesiąc).
Najważniejsze mechanizmy i przyczyny
- Niedobór tlenku azotu — kortyzol zmniejsza produkcję NO w naczyniach; NO jest potrzebny do ich rozkurczu, a jego brak powoduje zwężenie → nadciśnienie. Patrz: nadcisnienie-tetnicze.
- Nadmiar sodu, niedobór potasu — patrz sod-a-nadcisnienie, potas-a-nadcisnienie, mechanizm-powstawania-nadcisnienia-tetniczego-przy-niedoborze-potasu.
- Stres i kortyzol — stres-a-nadcisnienie, kortyzol-a-nadcisnienie.
- Insulinooporność i otyłość — insulinoopornosc-a-nadcisnienie, otylosc-a-nadcisnienie-tetnicze, nadwaga-a-nadcisnienie.
- Układ renina-angiotensyna i układ współczulny — uklad-renina-angiotensyna-a-nadcisnienie, uklad-wspolczulny-a-nadcisnienie.
- Stan zapalny — stan-zapalny-a-nadcisnienie.
- Nadciśnienie wtórne: wtorne-nadcisnienie-tetnicze, nadcisnienie-nerkowe, nadcisnienie-wrotne, nadcisnienie-plucne.
Naturalne metody obniżania ciśnienia
- Dieta DASH — bogata w warzywa, owoce, pełne ziarna, ograniczenie soli: dieta-dash-a-nadcisnienie-tetnicze-mechanizmy-i-zasady, dieta-a-nadcisnienie-tetnicze.
- Ograniczenie sodu / sól potasowa — sol-potasowa-jako-strategia-obnizania-cisnienia-i-zapobiegania-nadcisn, nadmiar-soli-a-nadcisnienie-tetnicze, jod-w-soli-a-nadcisnienie.
- Wysiłek fizyczny i redukcja wagi — wysilek-fizyczny-a-nadcisnienie, cwiczenia-fizyczne-a-nadcisnienie, utrata-wagi-a-nadcisnienie, aktywnosc-fizyczna-i-trening-aerobowy.
- Składniki diety: czosnek, czekolada gorzka, kwasy omega-3, tlenek azotu, likopen, potas, wapń, magnez, witamina D — patrz: czosnek-a-nadcisnienie-tetnicze, czekolada-gorzka-a-nadcisnienie, kwasy-tluszczowe-omega-3-a-nadcisnienie, tlenek-azotu-a-nadcisnienie, likopen-a-nadcisnienie, potas-a-nadcisnienie, wapn-a-nadcisnienie, magnez-a-nadcisnienie, witamina-d-a-nadcisnienie.
- Zioła moczopędne: rosliny-moczopedne-w-leczeniu-nadcisnienia-tetniczego, mniszek-lekarski-dzialanie-moczopedne-i-nadcisnienie.
- Ograniczyć: alkohol, cukier, kofeinę (u wrażliwych), tłuszcze trans: alkohol-a-nadcisnienie, cukier-a-nadcisnienie, kofeina-a-nadcisnienie, tluszcze-trans-a-nadcisnienie.
Farmakoterapia
Leki obniżające ciśnienie mogą nasilać niedobory mikroelementów — patrz: leki-na-nadcisnienie-a-masowe-niedobory-mikroelementow, farmakoterapia-nadcisnienia, oporne-na-leczenie-nadcisnienie, leki-przeciwnadcisnieniowe.
Diagnostyka i powikłania
- Pomiar ciśnienia — błędy i monitorowanie: diagnostyka-nadcisnienia, bledy-w-pomiarze-cisnienia-krwi-i-ich-wplyw-na-wynik.
- Powikłania i czynniki ryzyka: powiklania-i-czynniki-ryzyka-nadcisnienia, nadcisnienie-tetnicze-cichy-niszczyciel-ukladu-krazenia, nadcisnienie-a-choroba-alzheimera, nadcisnienie-a-nerki, nadcisnienie-tetnicze-a-choroby-nerek.